Vraag

 

Hoe herken ik in mijn gevoel het verschil tussen medelijden en mededogen?
Alvast bedankt!

.

Antwoord

 

Het verschil tussen medelijden en mededogen is subtiel maar niettemin wezenlijk.
Medelijden heeft vaak met een beleving van onrechtvaardigheid te maken: het had niet zo moeten zijn, is de beleving.
Mededogen daarentegen heeft met onderzoek te maken: waarom is het zoals het is?
Medelijden verbindt ons met de emotie. We willen iets oplossen of laten ophouden. We kunnen er niet zo goed tegen als het langer duurt.
Medelijden heeft dus ook meer met onze eigen onverwerktheden te maken. Emoties die we nog niet genoeg hebben onderzocht, nog niet voldoende tot bewustzijn hebben gebracht.
Mededogen heeft met gevoel te maken. Gevoel hier bedoeld als het volwassen en bewust geworden niveau van de emotie.
Wanneer iemand ziek is en we hebben medelijden met deze zieke, dan vereenzelvigen we ons met die ander. Deze vereenzelviging kan plaatsvinden omdat we in zekere zin onszelf daar zien liggen. Deze beleving beangstigt ons. Deze angst vertaalt zich via het medelijden. Herkenning vanuit angst is dus heel kenmerkend voor medelijden.
Wanneer we mededogen hebben met diezelfde zieke, dan herkennen we hem vanuit onze verwerktheid. We zien zijn toestand, maar ook de mogelijkheid die hij heeft om te kunnen leren, om sterk te zijn, tot aanvaarding te komen, etc.
Kortom, we kunnen dus zeggen: medelijden ervaren we als we vanuit ons onverwerkte, emotionele en kinderlijke deel van ons innerlijk reageren.
Mededogen ervaren we als we vanuit ons overwonnen, vrij geworden, sterke deel van ons innerlijk reageren.
In medelijden herkennen we de zwakte omdat we onszelf zwak voelen.
In mededogen herkennen we de kracht omdat we onszelf ook zo voelen.
Medelijden verzwakt daarom de ander.
Mededogen versterkt de ander.

Theije Twijnstra